Hoeveel BHV'ers per medewerker?

De vraag "hoeveel BHV'ers per medewerker heb ik nodig?" horen we bij LevelUp BHV bijna dagelijks. Het antwoord is genuanceerder dan de oude vuistregel van 1 op 50 die velen nog kennen. Sinds 2007 bestaat er namelijk geen vast wettelijk aantal meer. Het bepalen van het juiste aantal BHV'ers is maatwerk geworden, gebaseerd op de specifieke situatie en risico's binnen jouw organisatie. In dit uitgebreide artikel leggen we precies uit hoe je het aantal BHV'ers berekent, welke factoren een rol spelen en welke praktische vuistregels je kunt hanteren.

Wat zegt de wetgeving over het aantal BHV'ers?

Tot 1 januari 2007 was het simpel: de Arbowet schreef voor dat er minimaal 1 BHV'er per 50 medewerkers aanwezig moest zijn. Deze heldere norm verdween echter met de modernisering van de Arbowetgeving. De gedachte achter deze wijziging was dat een vast getal niet passend is voor alle organisaties. Een administratiekantoor heeft immers andere risico's dan een chemische fabriek.

Artikel 15 van de Arbowet stelt tegenwoordig dat werkgevers verplicht zijn om bedrijfshulpverlening te organiseren en één of meerdere bedrijfshulpverleners aan te wijzen. De wet laat het exacte aantal bewust open. In plaats daarvan moet het aantal worden bepaald op basis van de aard van de werkzaamheden, de omvang van het bedrijf en de aanwezige risico's. Dit maakt het aantal BHV'ers berekenen een kwestie van risicomanagement en zorgvuldige analyse.

De Inspectie SZW (voorheen Arbeidsinspectie) handhaaft wel op de aanwezigheid van voldoende bedrijfshulpverleners. Bij een controle toetsen zij of het aantal passend is bij de risico's. Een ontoereikende BHV-organisatie kan leiden tot een boete van €3.000, bij herhaling zelfs tot €9.000. Belangrijker dan de boete is echter de veiligheid: zonder voldoende opgeleide BHV'ers breng je medewerkers, klanten en bezoekers onnodig in gevaar.

De RI&E als basis voor het aantal BHV'ers berekenen

Het startpunt voor het bepalen van het juiste aantal BHV'ers is altijd de Risico-Inventarisatie en Evaluatie, kortweg RI&E. Dit verplichte document brengt alle veiligheidsrisico's binnen je organisatie systematisch in kaart. De RI&E vormt de fundering van je BHV-beleid en bevat concrete aanbevelingen voor het aantal benodigde bedrijfshulpverleners.

Bij het opstellen van een RI&E wordt gekeken naar verschillende scenario's die zich kunnen voordoen: brand, medische noodgevallen, evacuaties, chemische incidenten of andere calamiteiten. Per scenario wordt beoordeeld hoeveel BHV'ers nodig zijn om adequaat te kunnen handelen. Deze analyse resulteert in een gefundeerd advies over de minimale en ideale BHV-bezetting.

Veel organisaties laten de RI&E opstellen door een externe arboprofessional of arbodienst. Deze specialisten hebben ervaring met verschillende branches en kunnen een realistisch aantal BHV'ers adviseren. Voor kleinere bedrijven bestaat ook de mogelijkheid om met behulp van digitale RI&E-tools zelf een inventarisatie te maken, hoewel externe expertise zeker bij complexere situaties aan te raden is.

Belangrijke factoren die het aantal BHV'ers bepalen

Bij het berekenen van het benodigde aantal bedrijfshulpverleners spelen meerdere variabelen een rol. De volgende factoren zijn essentieel om tot een verantwoord aantal te komen:

• Totaal aantal aanwezigen: Tel niet alleen je eigen medewerkers, maar ook bezoekers, klanten, leveranciers, onderaannemers en externe partijen die regelmatig op je locatie aanwezig zijn. In een druk bezocht winkelcentrum of ziekenhuis kan het aantal aanwezigen op piekmomenten vele malen hoger liggen dan het aantal personeelsleden.
• Aard en risicoprofiel van de werkzaamheden: Een magazijn met heftrucks en fysiek zware handelingen kent andere risico's dan een advocatenkantoor. Bij werkzaamheden met gevaarlijke stoffen, machines, hoogte of vuur zijn meer BHV'ers nodig. Ook de kans op arbeidsongevallen speelt een rol in het risicoprofiel.
• Gebouwkenmerken en infrastructuur: Een kantoorpand met tien verdiepingen vraagt meer BHV'ers dan een gelijkvloerse loods. Bij complexe gebouwen met meerdere vleugels, kelders, of gebouwen verspreid over een terrein moeten er per zone voldoende BHV'ers zijn. Ook het aantal ontruimingsroutes en de bereikbaarheid van nooduitgangen zijn van belang.
• Aanwezigheid van verminderd zelfredzame personen: In zorginstellingen, scholen met jonge kinderen, of locaties met rolstoelgebruikers zijn meer BHV'ers nodig. Deze personen hebben begeleiding nodig bij een evacuatie en kunnen niet zelfstandig het gebouw verlaten. De BHV-norm voor de zorgsector ligt daarom aanzienlijk hoger.
• Geografische ligging en opkomsttijd hulpdiensten: Zit je bedrijf in een stedelijk gebied waar brandweer en ambulance binnen 10 minuten ter plaatse kunnen zijn? Of is je locatie afgelegen met langere aanrijtijden? Op industrieterreinen of buitengebieden is een grotere BHV-organisatie wenselijk omdat hulpdiensten langer onderweg zijn.
• Externe risicofactoren: Ligt je bedrijf naast een tankstation, chemisch bedrijf of in een gebied met overstromingsrisico? Externe dreigingen kunnen meewegen in de BHV-behoefte. Ook de nabijheid van snelwegen of spoorlijnen kan relevant zijn.
• Werktijden, diensten en roosters: Bij organisaties met ploegendiensten, weekenddiensten of 24-uurs bezetting moet in elke dienst minimaal één BHV'er aanwezig zijn. Ook bij kantoren met flexibele werktijden moet je rekening houden met vroege en late aanwezigheid van medewerkers.
• Spreiding van medewerkers: Werken medewerkers verspreid over verschillende locaties, verdiepingen of werkplekken? Dan moet je zorgen voor voldoende spreiding van BHV'ers zodat er altijd snel hulp beschikbaar is.

Praktische vuistregels: het aantal BHV'ers per branche

Hoewel er geen wettelijk vastgestelde norm meer geldt, hanteren veel organisaties en arboprofessionals indicatieve richtlijnen als vertrekpunt. De oude regel van 1 BHV'er op 50 aanwezigen wordt nog vaak gebruikt voor standaard kantooromgevingen met lage risico's. Voor andere branches gelden echter andere uitgangspunten.

Hieronder vind je praktische vuistregels per type organisatie. Houd er rekening mee dat dit indicaties zijn: de werkelijke behoefte moet altijd worden bepaald aan de hand van je eigen RI&E.

Let op: deze getallen zijn indicaties op basis van gangbare praktijk. Het werkelijke aantal moet altijd worden bepaald via de RI&E van je eigen organisatie.

Zorg voor voldoende aanwezige BHV'ers

Een veelgemaakte fout is dat organisaties alleen kijken naar het totale aantal opgeleide BHV'ers, zonder na te denken over daadwerkelijke aanwezigheid. Het gaat er niet om hoeveel BHV'ers je op papier hebt, maar hoeveel er op elk moment echt beschikbaar zijn.

Bij het berekenen van je BHV-bezetting moet je daarom rekening houden met afwezigheid door vakantie, ziekte, verlof, parttime werk, thuiswerken en overige omstandigheden. Zeker in organisaties met wisselende diensten of flexibele werktijden vraagt dit om zorgvuldige planning.

Praktische tips voor voldoende beschikbaarheid

• Plan een buffer in: Leid 20 tot 30 procent meer BHV'ers op dan strikt noodzakelijk. Dit voorkomt problemen bij afwezigheid.
• Spreid BHV'ers over teams en afdelingen: Zorg dat niet alle BHV'ers in hetzelfde team zitten. Als een hele afdeling met vakantie is, heb je nog steeds voldoende dekking.
• Registreer aanwezigheid: Houd bij welke BHV'ers wanneer aanwezig zijn. Dit kan via een planbord, digitaal rooster of BHV-app.
• Maak afspraken over beschikbaarheid: Leg vast dat er minimaal één BHV'er aanwezig moet zijn tijdens openingstijden. Communiceer dit duidelijk met het team.
• Wissel BHV'ers niet te snel af: Continuïteit is belangrijk. Zorg dat BHV'ers hun rol voor langere tijd oppakken en jaarlijks een herhalingscursus volgen om hun kennis actueel te houden.

BHV bij kleine bedrijven en startups

Ook kleine organisaties met slechts een handvol medewerkers zijn verplicht om bedrijfshulpverlening te regelen. Het maakt niet uit of je 5 of 500 medewerkers hebt: BHV is wettelijk verplicht zodra je personeel in dienst hebt.

Bij kleine bedrijven kan de eigenaar of ondernemer zelf als BHV'er optreden, mits deze persoon daadwerkelijk altijd aanwezig is tijdens werktijden. Zodra de ondernemer regelmatig weg is voor klantbezoeken of andere werkzaamheden, moet een medewerker worden opgeleid als back-up.

De enige uitzondering geldt voor zelfstandigen zonder personeel (zzp'ers) die alleen werken en geen klanten of bezoekers ontvangen op hun werklocatie. Zodra er echter sprake is van samenwerking met anderen, klanten op locatie of werknemers in dienst, geldt de BHV-verplichting weer volledig.

Samenwerking in bedrijfsverzamelgebouwen

Zit je met je bedrijf in een bedrijfsverzamelgebouw of kantoorpand met meerdere huurders? Dan is samenwerking op het gebied van BHV mogelijk en vaak zelfs verstandig. De Arbowet staat toe dat bedrijven gezamenlijk BHV-voorzieningen treffen, mits er heldere afspraken zijn over:

• Wie de BHV'ers zijn en welke bedrijven zij bedienen
• Hoe de bereikbaarheid is geregeld (piepers, alarmering)
• Waar de BHV-middelen staan (BHV-koffer, AED, brandblusmiddelen)
• Hoe het ontruimingsplan eruitziet
• Wie verantwoordelijk is voor onderhoud en herhalingstrainingen

Leg deze afspraken altijd schriftelijk vast in een convenant of samenwerkingsovereenkomst. De verhuurder of vastgoedeigenaar neemt vaak het voortouw in deze samenwerking. Elk bedrijf blijft echter zelf eindverantwoordelijk voor de veiligheid van de eigen medewerkers.

Wat leer je in een BHV-opleiding?

Nu je weet hoeveel BHV'ers je nodig hebt, is de volgende stap om ze op te leiden. Een BHV-cursus bestaat uit theorie en praktijk en bereidt deelnemers voor op verschillende noodsituaties. Tijdens de opleiding komen onder andere de volgende onderwerpen aan bod:

• Eerste hulp verlenen bij ongelukken en medische noodgevallen
• Reanimatie en het gebruik van een AED
• Klein blusmiddelen gebruiken bij beginnende brand
• Evacuatie organiseren en coördineren
• Communicatie met hulpdiensten
• Preventieve taken en risico's herkennen

Bij LevelUp BHV verzorgen we BHV-trainingen volledig op locatie bij jouw bedrijf. Dit heeft als voordeel dat deelnemers direct oefenen in hun eigen werkomgeving, met de voorzieningen en uitgangsroutes die zij in een echte noodsituatie ook zouden gebruiken. Onze trainers passen de cursus aan op basis van de specifieke risico's binnen jouw organisatie, zoals vermeld in je RI&E.

De kosten voor een BHV-opleiding variëren per aanbieder en groepsgrootte. Bij LevelUp BHV beginnen de prijzen vanaf €160 per persoon voor de basiscursus en vanaf €110 per persoon voor de jaarlijkse herhaling. Wil je weten wat een training voor jouw team precies kost? Vraag dan een vrijblijvende offerte aan en ontvang binnen één werkdag een prijsindicatie op maat.

Het BHV-plan: van analyse naar praktijk

Het aantal BHV'ers is onderdeel van een breder BHV-plan. Dit plan beschrijft hoe de bedrijfshulpverlening binnen jouw organisatie is georganiseerd. Een goed BHV-plan bevat onder andere:

• Het aantal benodigde BHV'ers en hoe dit is bepaald
• Namen en contactgegevens van alle BHV'ers
• Taken en verantwoordelijkheden per BHV'er
• Locaties van BHV-middelen en nooduitgangen
• Procedures bij verschillende calamiteiten
• Afspraken over training en herhaling
• Testmomenten zoals ontruimingsoefeningen

Het BHV-plan wordt opgesteld op basis van de RI&E en moet regelmatig worden geactualiseerd. Bij veranderingen in je organisatie (verhuizing, nieuwe werkprocessen, groei van personeelsbestand) moet je evalueren of het aantal BHV'ers nog passend is.

Consequenties van te weinig BHV'ers

Wat gebeurt er als je onvoldoende BHV'ers hebt? De gevolgen kunnen ernstig zijn, zowel juridisch als praktisch:

Juridische risico's: De Inspectie SZW kan bij een controle of na een incident een boete opleggen als blijkt dat de BHV-organisatie ontoereikend is. De boete kan oplopen tot €3.000 en bij herhaalde overtreding tot €9.000. Daarnaast kan de werkgever aansprakelijk worden gesteld voor schade als een incident ernstiger uitpakt door gebrek aan adequate BHV.

Veiligheidsrisico's: Bij een brand, medisch noodgeval of andere calamiteit moet er direct adequaat kunnen worden opgetreden. Zonder voldoende BHV'ers kan eerste hulp te laat komen, kan een evacuatie chaotisch verlopen of kan een beginnende brand uit de hand lopen. Dit brengt mensenlevens in gevaar.

Verzekeringskwesties: Sommige bedrijfsverzekeringen stellen eisen aan de BHV-organisatie. Bij gebreken in de BHV kan de verzekeraar weigeren schade uit te keren of premies verhogen.

Reputatieschade: Een bedrijf dat de veiligheid niet op orde heeft, loopt reputatieschade op. Medewerkers voelen zich onveilig en ook klanten kunnen twijfelen aan de professionaliteit van de organisatie.

Conclusie: maatwerk op basis van de RI&E

De vraag "hoeveel BHV'ers per medewerker heb ik nodig?" heeft geen eenduidig antwoord. Sinds het vervallen van de vaste norm in 2007 is het aantal BHV'ers afhankelijk van de specifieke situatie binnen jouw organisatie. De RI&E vormt de basis voor deze bepaling en brengt alle relevante risicofactoren in kaart.

Als vuistregel kun je voor een standaard kantooromgeving uitgaan van 1 BHV'er per 50 aanwezigen, maar dit aantal moet worden aangepast op basis van risicoprofiel, gebouwkenmerken, aanwezigheid van kwetsbare personen en andere factoren. Plan altijd een buffer in om afwezigheid door vakantie, ziekte en andere omstandigheden op te vangen.

Investeren in voldoende en goed opgeleide BHV'ers is geen kostenpost maar een noodzakelijke investering in de veiligheid van je organisatie. Het geeft medewerkers een veilig gevoel, beschermt je tegen juridische risico's en kan in een noodsituatie het verschil maken tussen een beheersbaar incident en een ramp.

Hulp nodig bij het bepalen van het juiste aantal BHV'ers?

Bij LevelUp BHV helpen we je graag met het opstellen van een passende BHV-organisatie. We analyseren de situatie binnen jouw bedrijf en adviseren over het benodigde aantal BHV'ers en de best passende training. Onze ervaren trainers verzorgen vervolgens praktijkgerichte BHV-cursussen volledig op jouw locatie, afgestemd op de specifieke risico's in jouw organisatie.

Wil je weten wat een BHV-training voor jouw team kost? Vraag direct een vrijblijvende offerte aan of neem contact met ons op via 0683225949. We denken graag met je mee over de beste oplossing voor jouw bedrijf.